Wemos tevreden met unieke uitspraak Menzis versus AstraZeneca

Vandaag deed de rechter uitspraak in de rechtszaak tussen zorgverzekeraar Menzis en farmaceut AstraZeneca. Menzis werd daarbij in het gelijk gesteld. AstraZeneca moet de te hoge prijs die zij voor het medicijn Seroquel in rekening bracht aan de zorgverzekeraar terugbetalen. Het precieze bedrag moet nog worden vastgesteld. Het was voor het eerst dat een zorgverzekeraar in Nederland een farmaceut aanklaagde.

Quote uit de uitspraak: De rechtbank verklaart voor recht dat AstraZeneca c.s. ongerechtvaardigd is verrijkt ten koste van Menzis c.s., via haar verzekerden, en gehouden is de van die verzekerden op Menzis c.s. bij wijze van subrogatie overgegane schadevordering te vergoeden;

Ella Weggen, global health advocate betrokken bij Wemos’ programma Access to Medicines: “Wij vinden het een positieve ontwikkeling dat de maatschappelijke zorgplicht van farmaceuten juridisch afgedwongen wordt door een zorgverzekeraar in Nederland. Het is te verwachten dat andere zorgverzekeraars nu soortgelijke rechtszaken zullen aanspannen.”

Zorgverzekeraar Menzis klaagde AstraZeneca aan omdat het bedrijf volgens Menzis een te hoge prijs vroeg voor het antipsychoticum Seroquel door te lang vast te houden aan een patent. Gedurende een patentperiode mag de farmaceut de prijs van het medicijn zelf bepalen. AstraZeneca deed echter aan zogeheten ‘evergreening’: zij maakte een ‘nieuwe’ variant van het medicijn (met een vertraagde afgifte) en vroeg hierop opnieuw patent aan – alsof het een geheel nieuw medicijn was. Op die manier kon het bedrijf haar exclusiviteit en lucratieve inkomsten rekken. De rechtbank heeft beslist dat AstraZeneca door de opbrengsten uit de verkoop van haar geneesmiddel ten onrechte winst heeft gemaakt ten koste van zorgverzekeraar Menzis. Menzis eiste 4,17 miljoen euro terug via de rechter voor de te hoge prijs, maar de uitspraak leest dat de exacte hoogte nog nader berekend zal dienen te worden.

Uitzending EenVandaag
In september 2019 zei Ella hierover in het programma EenVandaag: ‘Het nieuwe middel heeft vertraagde afgifte, waardoor het minder vaak genomen hoeft te worden. Dat is natuurlijk prettiger voor sommige patiënten, maar is geen echte innovatie waarmee we een bedrijf een enorme verlenging van een monopoliepositie hoeven te geven. Bovendien heeft de rechter al in eerdere rechtszaken geoordeeld dat het niets nieuws was en is het patent in 2012 in Engeland en uiteindelijk in 2014 ook in Nederland ongeldig verklaard.’

‘Het is van belang dat de overheid deze sector goed reguleert’

Hoewel de farmaceutische sector enorm bijdraagt aan medicijnontwikkeling, is het ook bekend dat de meest innovatieve medicijnen vaak met behulp van publiek geld worden gemaakt, bijvoorbeeld aan een universiteit. Ella: ‘Hoewel ik er van overtuigd ben dat de meeste mensen die er werken dat oprecht doen vanwege het belang van medicijnen, blijft de farmaceutische sector een private actor in een publieke sector. Voor bedrijven staat winst voorop. Het is daarom van belang dat de overheid deze sector goed reguleert.’

‘Farmaceutische bedrijven hebben een maatschappelijk (en juridisch afdwingbare) zorgplicht’, zegt Ella. ‘Het is heel goed dat de rechter zich hierover uitspreekt. Maar uiteindelijk bepaalt de overheid wet- en regelgeving. Wemos wil dat de overheid transparantie eist over de kostenopbouw van een medicijn, helemaal als we een bedrijf een monopoliepositie verlenen. Want op dit moment is de prijsopbouw van een medicijn niet transparant. We hopen dat de overheid maatregelen neemt, zodat we tot eerlijkere prijzen kunnen komen.’

Bekijk de uitzending en het artikel op EenVandaag:

Lees hier de uitspraak van de rechtbank

Lees ook op NRC.nl – Verzekeraar Menzis wint rechtszaak tegen farmaceut

Foto: “Lady Justice background” by Tingey Injury Law Firm via Unsplash is licensed under CC BY 2.0

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Recente Nieuws items

Nieuwe HSAP-video: het belang van sterke gezondheidssystemen

23-10-2020

De COVID-19-pandemie heeft pijnlijk laten zie wat er gebeurt als het gezondheidssysteem van een land niet kan voorzien in de behoeften van de bevolking. Zwakke gezondheidssystemen moeten daarom versterkt worden tot veerkrachtige, goed functionerende en duurzaam gefinancierde systemen met voldoende zorgpersoneel. Niet alleen voor acute volksgezondheidscrises, maar ook om ervoor te zorgen dat seksuele en reproductieve gezondheid en rechten (SRGR) voor iedereen, overal toegankelijk zijn. Met onze partners in het Health Systems Advocacy Partnership (HSAP) hebben we een video gemaakt die het verband uitlegt tussen gezondheidssystemen en SRGR en benadrukt dat sterke gezondheidssystemen een politieke prioriteit moeten zijn.

Lees verder

Analyse en beleidsaanbevelingen over de verantwoording bij de EMA

14-10-2020

Sinds de COVID-19-crisis is begonnen, zien we dat regeringen hun eigen regelgevende instanties onder druk zetten om het proces van vergunningverlening op de markt te versnellen. Om ervoor te zorgen dat dit proces van marktautorisatie onafhankelijk en transparant verloopt, is het concept van verantwoording essentieel. Het afgelopen jaar heeft Wemos een kwalitatieve analyse uitgevoerd naar verantwoording bij het Europees Geneesmiddelenagentschap (European Medicines Agency (EMA)) en de perceptie hiervan voor verschillende belanghebbenden in het proces van marktautorisatie. Daarnaast heeft Wemos gekeken naar het risico van bias bij activiteiten voorafgaand aan de indiening (Pre-Submission Activities, PSA’s). Deze analyse heeft geleid tot verschillende beleidsaanbevelingen om de verantwoordingsplicht van de EMA te verbeteren en om betere waarborgen te krijgen met betrekking tot het risico van vooringenomenheid bij PSA’s.

Lees verder